Een Eendraadschema Tekenen: Hoe doe ik dat?

Een eendraadschema, wat is dat eigenlijk? 

Een eendraadschema voor elektriciteit is een waardevol hulpmiddel voor iedereen die betrokken is bij het ontwerp, installatie en onderhoud van elektrische systemen in woningen. Concreet geeft dit elektrische schema een helder beeld van de elektrische circuits, lichtpunten, schakelaars en andere elementen die onderdeel uitmaken van de elektrische infrastructuur. 

AREI en het eendraadschema

Dit is geen overbodige luxe, dat weet elke erkende elektro-ingenieur. Want een goed ontworpen eendraadschema zorgt ervoor dat de volledige elektrische installatie veilig en betrouwbaar is en voldoet aan de bouwnormen. Het is namelijk belangrijk dat het schema overeenstemt met de richtlijnen van het Algemeen Reglement op de Elektrische Installaties (AREI). Dit is van toepassing in België en bevat technische eisen, procedures en bepalingen voor de installatie en veiligheid van elektrische installaties in gebouwen.

Eendraadschema symbolen

Eendraadschema’s worden gekenmerkt door de elektrische symbolen. Zij vertegenwoordigen de verschillende componenten van een elektrische installatie. Zo hebben wisselschakelaars, dubbelpolige schakelaars, kruisschakelaars en stopcontacten elk een apart, specifiek symbool. Onderstaande tabel geeft u een samenvatting van de meest voorkomende symbolen. 

Geen eendraadschema zonder situatieschema 

Het eendraadschema gaat meestal hand in hand met een situatieschema. U moet ze meestal beide voorleggen bij de keuring van de installatie. 

Het verschil tussen deze twee? Het eendraadschema helpt bij het plannen van de stroombanen, terwijl het situatieschema de locaties van de diverse elementen in de elektrische installatie aangeeft. 

Zo weet u waar stopcontacten, schakelaars, drukknoppen, en verlichting geplaatst moeten worden. Of bijvoorbeeld aftakdozen, aardingsonderbrekers en andere gebruikstoestellen. 

Al deze componenten worden in een situatieschema weergegeven op het grondplan van de woning. Zo verloopt de installatie even veilig als efficiënt. 

Voorbeeld: eendraadschema in de praktijk 

Hieronder vindt u een eendraadschema als voorbeeld.  

Stabicad Eendraadschema

Hoe een eendraadschema tekenen in vijf stappen

En dan komt het tekenen van een eendraadschema. De juiste software is een enorme meerwaarde bij het tekenen van een eendraadschema. Tekent u een eendraadschema via een erkende tool, dan doorloopt u typisch de volgende stappen: 

Stap 1: Maak een nieuw project aan 

Begin met het opzetten van een nieuw elektrotechnisch project binnen uw gekozen BIM of CAD software. Importeer of integreer architecturale onderleggers, zoals gedetailleerde plattegronden en bouwkundige tekeningen, die de fysieke ruimtes en structurele grenzen van het gebouw weergeven. Stel de basis projectinstellingen in, zoals schaal, eenheden en lagenbeheer. Zo creëert u een gestructureerde en coördineerde werkomgeving. Dit zorgt ervoor dat alle verdere modellering en documentatie binnen de correcte context en conform de bouwstandaarden wordt uitgevoerd.

Stap 2: Modelleer de hoofdcomponenten van de elektrische installatie

Begin met het modelleren van de hoofdverdeler en onderverdelers. Dit omvat het plaatsen van verdelers en het instellen van hun eigenschappen zoals locatie en connecties. Ga verder met het modelleren van de essentiële componenten van de elektrische installatie. Denk aan het definiëren en plaatsen van de hoofdverdeler en eventuele onderverdelers. Die fungeren als de centrale knooppunten voor de stroomverdeling binnen het gebouw. Voeg nauwkeurige specificaties toe voor elke component, zoals de afmetingen, locatie, en capaciteit. Zo zorgt u voor een effectieve en veilige elektrische infrastructuur. Teken de hoofdstroombanen die vanaf deze verdelers lopen. Zorg ervoor dat deze stroombanen correct gepland zijn om alle delen van het gebouw van stroom te voorzien. En zo hebt u de basis gelegd voor het verdere gedetailleerde ontwerp en plaatsing van aanvullende elektrische elementen. Zoals circuits en eindapparatuur. 

Stap 3: Plaats elektrische symbolen en componenten 

Vervolgens plaatst u gedetailleerd alle benodigde elektrische symbolen en componenten. Stopcontacten, schakelaars, lichtarmaturen, en andere eindapparatuur dus. Gebruik hiervoor de  bibliotheek met standaard elektrische symbolen binnen uw software. Dé manier om consistentie en nauwkeurigheid in het ontwerp te waarborgen. Let erop dat elk symbool op de juiste locatie wordt geplaatst volgens de bouwkundige onderleggers en technische specificaties. Voeg relevante metadata toe aan elk symbool, zoals verbindingstype, belastingcapaciteit, en bedieningselementen. Dit is cruciaal voor latere fasen zoals circuit analyse en keuringen. Kortom :in deze stap visualiseert u de volledige elektrische lay-out. 

Stap 4: Verbind en routeer bedrading

Ontwerp de bedrading tussen alle elektrische componenten. Dat doet u door verbindingen te maken vanaf de eerder geplaatste verdelers naar de stopcontacten, schakelaars, en verlichting armaturen. Gebruik tools voor het routeren van kabels en leidingen binnen de software. Zo bent u zeker dat alle paden logisch, efficiënt en conform de geldende normen en regelgeving zijn. 

Stap 5: Definieer en controleer circuit informatie 

Wijs alle componenten toe aan specifieke circuits. Ga na of elke circuit correct is geconfigureerd voor de verwachte belasting en voldoet aan de veiligheidsnormen. Stel de ampèrewaarden in en controleer de belastingberekeningen. Dit is een AREI-regel om overbelasting te voorkomen. Deze fase is kritisch voor zowel de functionaliteit als de veiligheid van de installatie! 

Stap 6: Veen uitgebreide review uit van het volledige elektrische model 

Gebruik simulerings- en analysefuncties binnen de software om de prestaties van de elektrische systemen te evalueren en mogelijke problemen te identificeren. Optimaliseer waar nodig door aanpassingen te maken in de componentkeuze, bedradingsschema’s, en de algehele layout van de elektrische installatie.

Stap 7: Documenteer en exporteer 

Genereer de benodigde documentatie uit het model. Bijvoorbeeld de gedetailleerde eendraadschema’s, maar ook de materiaallijsten en installatie rapporten. Exporteer nadien het voltooide model en alle documenten naar de juiste formaten. Zo kunnen alle stakeholders (bouwteams, klanten, en inspectie-instellingen) ze raadplegen en interpreteren.

Een eendraadschema tekenen met behulp van software?

De juiste MEP-software is een enorme meerwaarde bij het tekenen van een eendraadschema. Binnen Stabicad is de elektrotechnische componenten bibliotheek volledig afgestemd op  Nederlandse, Belgische en Europese normen. De gratis Switch Range Configurator voor Revit is een andere meerwaarde. Hiermee kunt u  eenvoudig complete schakelseries ontwerpen. Verder bevat Stabicad een module voor elektrotechnische berekeningen binnen Revit. Zo kunt u geïntegreerde berekeningen uitvoeren. Voor het uitvoeren van lichtberekeningen biedt Stabicad bovendien een koppeling met Dialux. Ideaal om gespecialiseerde lichtplannen te integreren en te optimaliseren.